Kasprowy Wierch (1987 m) – widokowy i łatwo dostępny, należy do czołówki najpopularniejszych turystycznych miejsc w Tatrach i to o każdej porze roku. Duża w tym zasługa kolejki linowej, która wywiezie nas na wysokość 1959 m n.p.m. Latem szczyt bywa oblegany nie tylko przez turystów spragnionych wrażeń z przejazdu kolejką, ale też tych, którzy chcą zaoszczędzić siły i rozpoczynają górską wędrówkę z grani Kasprowego Wierchu. Zimą, jak przystało na cieszący się sławą kultowej góry polskich narciarzy, dużo tu miłośników białego szaleństwa.
Zobacz dodatkowe informacje:
Mapa online: Tatry Polskie
Atrakcją jest nie tylko sam przejazd kolejką, ale przede wszystkim wspaniałe panoramy Tatr, ze szczytu zobaczymy:
– na wschód od Koszystej, przez całą Orlą Perć od Krzyżnego przez Granaty i Kozi Wierch po Zawrat i Świnicę,
– na południe słowacką część Tatr z Granią Hrubego i majestatycznym Krywaniem,
– a na zachód prawie całe Tatry Zachodnie z granią Czerwonych Wierchów i Giewontem.
Kasprowy Wierch jest popularnym punktem startu wielu ciekawych tras. Jeżeli chcemy (i możemy) wybrać się na dalszą i trudniejszą wycieczkę, mamy dużo możliwości w różnych wariantach:
– główną granią przez Goryczkową Czubę na Czerwone Wierchy (czerwony szlak) lub na Giewont
– zejść do Kuźnic zielonym szlakiem, który przebiega pod trasą kolejki linowej
– zejść żółtym lub zielonym szlakiem (Przeł. Liliowe) do Schroniska Murowaniec i dalej do Kuźnic
– wejść na Świnicę (2301 m) – trudna, eksponowana droga z łańcuchami.
– koniecznie trzeba wejść na sam szczyt Kasprowego Wierchu, skąd rozciągają się wspomniane wyżej tatrzańskie panoramy
– warto podejść pod Obserwatorium Meteorologiczne – znajduje się na wysokości 1987 m i jest to najwyżej położony budynek w Polsce
– zrobić sobie spacer po grani – bezpośrednio z górnej stacji kolejki możemy pójść główną drogą w kierunku Suchej Przełęczy (1950 m) i dalej ścieżką na szczyt Beskid (2012 m), gdzie przekroczymy już granicę 2000 m n.p.m.
– można też oczywiście skorzystać z najwyżej położonej w Polsce restauracji (znajduje się na wysokości 1959 m w budynku górnej stacji kolejki).
Wysokogórskie Obserwatorium Meteorologiczne IMGW-PIB na Kasprowym Wierchu (1987 m n.p.m.). Budynek wybudowany w latach 1936–1937, zyskał tytuł najwyższego we wrześniu 1939 r. po zajęciu przez ZSRR obserwatorium astronomicznego na Popie Iwanie (pasmo Czarnohory, obecnie Ukraina)

Na samym wierzchołku stoi niewielka stalowa konstrukcja z dzwonem, który dawniej był używany do sygnalizacji przy słabej widoczności.
Ze szczytu Kasprowego Wierchu mamy świetny widok na otoczenie Doliny Gąsienicowej z górującym szczytem Świnicy (2301 m), Dolinę Cichą i Liptowskie Kopy, a nad nimi majestatyczny wierzchołek Krywania (2494 m).
W kierunku zachodnim widać ciąg szczytów głównej grani Tatr – od Czerwonych Wierchów przez Bystrą (2248 m), aż po Pachoł (2167), a bliżej nas, po prawej, Giewont (1895 m) i Dolinę Goryczkową.
Budowa kolei była jedną z wielu inicjatyw przed planowanymi mistrzostwami FIS w 1939 r. w Zakopanem. Pomysłodawcą i inicjatorem tego przedsięwzięcia był inż. Aleksander Bobkowski, ówczesny prezes Polskiego Związku Narciarskiego i wiceminister transportu.
– 24 lipca 1935 powstaje spółka „Towarzystwo Budowy i Eksploatacji Kolei Linowej Zakopane – Kasprowy Wierch” popularnie zwana „Linkolkasprowy”. Jej największymi udziałowcami były Polskie Koleje Państwowe i Stocznia Gdańska.
Harmonogram prac przewidywał realizację inwestycji w ciągu 7 – miesięcy. Ze względu na zaplanowany tak krótki czas budowy nie znaleziono chętnych firm zewnętrznych do jej wykonania. Projekty budynków stacji w Kuźnicach, na Myślenickich Turniach i Kasprowym Wierchu wykonali Anna i Aleksander Kodelscy.
– 1 sierpnia 1935 r. – początek budowy kolei na Kasprowy Wierch.
Pomimo trudnych warunków terenowych i atmosferycznych (we wrześniu spadł śnieg) budowa przebiegała zgodnie z harmonogramem. Było to możliwe dzięki zatrudnieniu ogromnej ilości osób (w budowę było zaangażowanych około 1000 robotników, którzy pochodzili z Podhala, Sądecczyzny, Krakowa, Tarnowa, a nawet z wileńszczyzny), ale także dzięki świetnej organizacji pracy; pracowano na dwie, a nawet i trzy zmiany.
Inwestycja składała się z dwóch niezależnych od siebie odcinków: z Kuźnic na Myślenickie Turnie i z Myślenickich Turni na Kasprowy Wierch.
Najpierw wybudowano drogę z Kuźnic na Myślenickie Turnie oraz kolejkę roboczą na szczyt Kasprowego. Wcześniej, przed jej uruchomieniem, materiały były wywożone furmankami na Halę Gąsienicową, a stąd wynoszone na barkach tragarzy.
W grudniu ukończono budowę obiektów stacji w Kuźnicach i na Myślenickich Turniach. Największe trudności związane były z budową stacji na szczycie Kasprowego Wierchu. Aby móc prowadzić w pełni prace budowlane w ekstremalnych warunkach zimowych wybudowano drewnianą konstrukcję, tzw. cieplak, dzięki któremu utrzymywano dodatnią temperaturę.
Budowę ukończono w terminie – realizacja budowy trwała 227 dni!
– 26 lutego 1936 r. odbył się pierwszy kurs kolejki z Kuźnic do stacji na Myślenickich Turniach.
– 15 marca 1936 r. miał miejsce pierwszy kurs na Kasprowy Wierch.
– 1 września 1939 – w okresie II wojny światowej kolej linowa na Kasprowy była zarządzana przez oddział niemieckiego Ostbahnu w Krakowie.
– 1 lipca 1945 – pierwszy kurs pasażerski na szczyt Kasprowego Wierchu w wyzwolonej Polsce
– W 2007 roku kolejka zastała zmodernizowana. Przebudowano podpory, zmieniono system lin nośnych (dwie liny), stacje zyskały nowe aranżacje. Zwiększyła się prędkość, wielkość i jakość wagoników dostarczonych przez firmę Doppelmayr Seilbahnen AG.
– górna stacja kolei znajduje się na wysokości 1959 m n.p.m., 26 metrów poniżej wierzchołka Kasprowego Wierchu
– koszt budowy kolejki: cała inwestycja kosztowała prawie 3,5 mln przedwojennych złotych. Suma ta zwróciła się z dochodów już w 1939 roku,
– prędkość wagonika – wagonik jedzie z prędkością 8 s/m, podczas pokonywania podpór zwalnia do 6 m/s,
– jednorazowo przewozi maksymalnie 60 osób. Latem wywozi 180 osób na godzinę, zimą 360 osób. W zależności od pory roku dziennie może wywieźć ponad 3 tys. osób, rocznie – ponad 600 tys.,
– okresowe przeglądy techniczne mają miejsce w maju i listopadzie, wtedy kolej nie funkcjonuje. Nieczynna jest także podczas silnego wiatru (powyżej 20 m/s), oblodzenia i temperatury spadającej poniżej −28 °C.
Inż. Aleksander Bobkowski (1885–1966) – działacz sportowy, zasłużony przede wszystkim dla rozwoju sportów zimowych. Inicjator powstania Polskiego Związku Narciarskiego w 1919 r., później jego prezes. Dzięki jego wsparciu wybudowano kolejkę na Kasprowy Wierch w 1935 r. oraz kolej linowo-terenową na Gubałówkę w 1938 r. Jego zasługą jest też połączenie kolejowe Zakopane – Kraków: słynna luxtorpeda trasę tą pokonywała w ok. 2 godziny 30 minut.
Przed II wojną światową dyrektor Dyrekcji Okręgowej Polskich Kolei Państwowych w Krakowie oraz wiceminister komunikacji.
Stacja początkowa kolejki znajduje się w Kuźnicach. Obowiązuje tu zakaz wjazdu prywatnymi samochodami, ale kursują tu bardzo często busy z centrum Zakopanego (przez Rondo Jana Pawła II), jak dojechać do Kuźnic:
Kolejka kursuje co 10 min., przy gorszych warunkach pogodowych co 30 min. Wyjazd trwa około 20 minut, odbywa się z jedną przesiadką na Myślenickich Turniach. Przy zakupie Tourpassu góra-dół czas pobytu na Kasprowym Wierchu wynosi 1 godzinę 40 minut.
Godziny otwarcia kolejki są różne i zależą od sezonu, np. w okresie wakacyjnym (lipiec, sierpień, wrzesień) 7:00 – 21:00, ale w pozostałych miesiącach od godz. 8:00, natomiast godzina zamknięcia jest różna – inna w poszczególnych sezonach. Warto pamiętać też, że przeprowadzane są okresowe przeglądy techniczne i wtedy kolejka jest nieczynna.
Bilety – rodzaje
– normalne i ulgowe
– przejazd góra-dół lub przejazd w jedną stronę
– pakiety „JEDEN BILET DWIE ATRAKCJE” – wyjazd na Kasprowy Wierch + Termy Bukovina
Bilety można kupić w bieżącym dniu, można też z wyprzedzeniem – istnieje możliwość rezerwacji dnia i godziny przejazdu. Ceny biletów różnią się nie tylko od rodzaju, ale też od sezonu.
Punkty, gdzie można kupić bilety:
– w Biurze Obsługi Klienta przy dolnej stacji kolei na Kasprowy Wierch i Gubałówkę
– w biletomatach w Zakopanem
– w Biurze Obsługi Klienta na Krupówkach 48
– przez Internet na stronie www.pkl.pl
Godziny otwarcia i aktualny cennik: http://www.pkl.pl/kasprowy-wierch/
I jeszcze Kasprowy Wierch w wersji zimowej. Informacje o trasach narciarskich: Kasprowy Wierch klasyka narciarstwa